Η ζωή στα χειμαδιά
Η ζωή στα χειμαδιά και η παρακμή της κτηνοτροφίας
Στον κάμπο οι Μυρικιώτες περνούσαν τους χειμερινούς μήνες κοντά στα κοπάδια τους, αλλά και σε εποχικές δουλειές, όπως η συγκομιδή της ελιάς. Η διαμονή τους γινόταν στα κονάκια, απλές και πρόχειρες κατασκευές που αποτελούσαν το προσωρινό τους σπίτι. Στήνονταν κοντά στα χωράφια ή στα βοσκοτόπια και φτιάχνονταν με υλικά που πρόσφερε ο τόπος, όπως καλάμια, άχυρα, κλαδιά, ξύλα και χώμα. Στο εσωτερικό τους υπήρχαν μόνο τα απαραίτητα: λίγα στρωσίδια, κουβέρτες και τα αναγκαία για την καθημερινή ζωή.
Παράλληλα με τη φροντίδα των δικών τους κοπαδιών, οι κτηνοτρόφοι συχνά αναλάμβαναν και τη φύλαξη ξένων κοπαδιών, είτε ως αντάλλαγμα για τη βοσκή που τους παραχωρούνταν είτε με αμοιβή, το λεγόμενο ρόγιασμα. Έτσι, τα χειμαδιά δεν ήταν μόνο ένας τόπος ξεχειμωνιάσματος, αλλά ένας ολόκληρος κύκλος εργασίας και καθημερινής ζωής.
Με το πέρασμα των χρόνων, οι δεσμοί που δημιουργήθηκαν στα καμποχώρια, οι γάμοι και οι νέες συγγένειες οδήγησαν αρκετές οικογένειες σε μόνιμη εγκατάσταση στον κάμπο. Η παλιά μετακινούμενη κτηνοτροφική ζωή άρχισε σταδιακά να δίνει τη θέση της σε έναν πιο σταθερό τρόπο ζωής και η κτηνοτροφία της Μυρίκης άρχισε να φθίνει.
Οι σκληροί χειμώνες, οι πόλεμοι, η μετανάστευση και η αστυφιλία αποδυνάμωσαν τον ανθρώπινο ιστό του χωριού. Οι νεότεροι εγκατέλειψαν τον τόπο, αναζητώντας εργασία και καλύτερες συνθήκες ζωής στα αστικά κέντρα ή στο εξωτερικό. Πολλά κοπάδια έμειναν χωρίς διάδοχη γενιά και η κτηνοτροφική γνώση δεν μεταδόθηκε στους επόμενους. Καθοριστικό ρόλο έπαιξε και η έλλειψη ουσιαστικής στήριξης και εκσυγχρονισμού της ορεινής κτηνοτροφίας, ενώ ο ανταγωνισμός της μαζικής βιομηχανικής παραγωγής στις πεδινές περιοχές περιόρισε ακόμη περισσότερο τη βιωσιμότητά της.
Η εγκατάλειψη της κτηνοτροφίας δεν υπήρξε μόνο οικονομικό φαινόμενο, αλλά και βαθιά πολιτισμική απώλεια. Μαζί με τα κοπάδια χάθηκαν πρακτικές, γνώσεις και ένας τρόπος ζωής που για γενιές διαμόρφωσε το τοπίο, την καθημερινότητα και την ταυτότητα της Μυρίκης.