Το Μυρικιώτικο Σπίτι: Παράδοση, Ορεινή Ζωή και Αυτάρκεια
Το μυρικιώτικο σπίτι ακολουθούσε την παραδοσιακή αρχιτεκτονική της Ευρυτανίας. Χτισμένο από πέτρα και ξύλο, ήταν προσαρμοσμένο στις σκληρές καιρικές συνθήκες του βουνού, με μικρά παράθυρα για προστασία από το κρύο και την παγωνιά του χειμώνα.
Η καρδιά του σπιτιού: Το κεντρικό δωμάτιο
Στο εσωτερικό, το κεντρικό δωμάτιο λειτουργούσε ταυτόχρονα ως κουζίνα και καθιστικό, αποτελώντας την καρδιά του σπιτιού. Το τζάκι ήταν το σημείο αναφοράς, γύρω από το οποίο συγκεντρωνόταν όλη η οικογένεια για να μαγειρέψει, να φάει και να ζεσταθεί. Εκεί χωρούσαν όλοι, ενώ γύρω από το τζάκι γίνονταν οι περισσότερες δουλειές και δραστηριότητες της οικογένειας, καθώς αποτελούσε τη μοναδική πηγή θέρμανσης.
Στο κέντρο του δωματίου υπήρχε το χαμηλό τραπέζι, το λεγόμενο ταύλα, και γύρω του καθόντουσαν όλοι σε μικρά σκαμνάκια ή πάνω σε κουρέλια, τσόλια (φτιαγμένα από μαλλί τράγου) ή βελέντζες (από μαλλί προβάτων) απλωμένες στο πατημένο χώμα. Στην κουζίνα υπήρχε η πιατοθήκη για τα πλυμένα σκεύη και το φανάρι, ένα ντουλάπι με σίτα που λειτουργούσε ως ψυγείο της εποχής, ενώ βρύση δεν υπήρχε και για αυτό το νερό μεταφέρονταν σε παγούρια και σε τζιγούμια (σιδερένια δοχεία) από τις βρύσες του χωριού. Στον χώρο βρισκόταν και το αμπάρι, ο αποθηκευτικός χώρος για αλεύρι, δημητριακά, όσπρια, λάδι και προμήθειες του χειμώνα, απαραίτητος για την αυτάρκεια κάθε νοικοκυριού. Τις ανάγκες φωτισμού τις κάλυπταν τα λυχνάρια, οι λάμπες πετρελαίου και τα λουξ ( μικρά, φορητά φωτιστικά)
Τα υπνοδωμάτια και η φροντίδα της οικογένειας
Πέρα από το κεντρικό δωμάτιο, υπήρχαν και άλλα υπνοδωμάτια για τις πολυμελείς οικογένειες. Το καλό δωμάτιο προοριζόταν για τους μουσαφίρηδες, ενώ το μικρότερο, το καμαράκι χρησιμοποιούνταν για τα ρούχα, τις κουβέρτες και τα προικιά της οικογένειας, τακτοποιημένα στον γίκο. Δίπλα στα κρεβάτια, στον τοίχο υπήρχε συνήθως ένα υφαντό, η πάντα, που στόλιζε τον χώρο με χρώματα και σχέδια. Το καμαράκι, αν και μικρό, αντικατοπτρίζει τη φροντίδα και τη νοικοκυροσύνη των γυναικών του σπιτιού.
Η τουαλέτα, το λεγόμενο μέρος, βρισκόταν πάντα έξω, σε μικρή απόσταση από το κυρίως σπίτι, όπως ήταν συνήθεια στις ορεινές περιοχές.
Παράδοση και αυτάρκεια
Το μυρικιώτικο σπίτι αντικατοπτρίζει τον τρόπο ζωής μιας εποχής που στηριζόταν στην αυτάρκεια, τη συλλογικότητα και τη στενή σχέση του ανθρώπου με τη φύση. Κάθε γωνιά του σπιτιού, από το τζάκι μέχρι το αμπάρι και το καμαράκι, φανερώνει την προσοχή και τη φροντίδα των ανθρώπων που το κατοικούσαν.